SIZMA ZEYTİNYAĞI ALIRKEN NELERE DİKKAT ETMELİ VE NASIL SAKLAMALIYIZ




 

 

1-      Satın alacağımız ürün mutlaka koyu renkli cam şişede olmalıdır. Şeffaf cam şişelerde ve özellikle pet ambalajlı ürünlerden uzak durmalıyız. Son yıllarda yapılan araştırmalarda sızma zeytinyağının pet ambalajları birleştirici özellik taşıyan kimyasalları çözdüğü  , bu kimyasalların sızma zeytinyağına geçtiği ve insan sağlığına zararlı olduğu bildirilmiştir. Ayrıca şeffaf cam şişelerden ışık geçerek sızma zeytinyağınının içerisinde bulunan klorofili parçalayarak bozulmasına sebep olur.

2-      Satın alacağınız ürün ambalajının kapağının mutlaka contalı ve vidalı olmasına dikkat ediniz, mantar kapaklı ambalajları almayınız. Mantar kapaklı şişeler hava alır ve içerisine hava (oksijen) giren sızma zeytinyağı oksidasyona uğrayarak bozulur.

3-      Satın alacağınız ürünün rengine bakıp karar vermeyiniz, yağın rengi kaliteyi belirlemediği   gibi, yağda çözünebilen klorofil eklenmiş veya gıda boyası kullanılan yağlar sizi yanıltabilir.

4-      Satın alacağınız ürün  market raflarında direk olarak  güneş ışığını görüyorsa tercih etmeyiniz, güneş ışığı gören sızma zeytinyağları çok çabuk oksidasyona uğrayarak bozulur ve kötü kokar.

5-      Satın alacağınız ürünün etiketini okumadan almayınız, sızma zeytinyağının üretim yada hasat yılı, dolum tarihi , son kullanma tarihi ,coğrafi işaretini, elde edildiği zeytin çeşidini ve bölgesini etiket üzerinde arayınız.

6-      Unutmayınız ki sızma zeytinyağı taze tüketilmelidir, bekledikçe bozulur ve nefaseti ile sağlığa yararlı fenolik bileşenleri kaybolur. Her sezon yeni sızma zeytinyağı alınız, çeşitlere göre sızma zeytinyağları çok özel saklama koşullarında bile ilk günkü özelliklerini yitirebilirler.

7-      Sızma zeytinyağı +4 C derecenin altında donabilir, farklı çeşitlere ait sızma zeytinyağları fenolik bileşenlerinden dolayı daha geç donabilir , sızma zeytinyağının donması saflık kriteri olarak kabul edilmez.

8-      Satın alacağınız ürünün ambalajını tüketim miktarınıza göre belirleyiniz, çok kısa sürede tüketmeyecekseniz  küçük ambalajları (250 ml 500 ml 750 ml 1000 ml ) ambalajları tercih ediniz, fiyatı ucuz diye 5 lt ambalajları satın almayınız, büyük ambalajları kullanırken rahat akması için tenekelere ikinci bir hava deliği açmayınız. Eğer imkan var ise evinizde bulunduracağınız beş adet 1 lt koyu renkli cam ambalajlara bölerek kullanabilirsiniz.

9-      Satın aldığınız ürünü karanlık, serin ve rutubetsiz bir ortamda saklayınız, mutfak içerisinde tezgah altlarında sabun deterjan vb. ürünlerin yanına koymayınız. Sızma zeytinyağı kokuları çok çabuk bünyesine alır ve hapseder ,saklama sıcaklığı 18C – 22C derece arasında olmalıdır.

10-   Satın alacağınız ürünün etiketi ve ambalajını kontrol ediniz, delinmiş ve sızdırmış ambalajlı ürünleri satın almayınız.

11-   Son yıllarda filtre edilmemiş sızma zeytinyağlarının şişelere konulduğu görülmektedir, filtre edilmeyen içerisinde zeytin partikülleri bulunan sızma zeytinyağı daha çabuk bozulur, uzun süre dayanmaz, bu partiküller içerisinde zeytin meyvesinin eti, karasu ve çekirdek kalıntıları bulunmaktadır. Kalıntılar içerisinde bulunan karasuda oksijen vardır ve oksijen yani hava , karışım içerisinde fermentasyon süreci başlatarak sızma zeytinyağının kötü kokular yaymasına sebep olarak sızma özelliğini kaybetmesine neden olur.

12-   Sızma zeytinyağına zarar veren unsurlar sırası ile;

A – Işık

B – Hava

C -  Sıcaklık

D  -  Su veya nem ‘dir.

Almış olduğunuz ürünü bu unsurlardan koruyarak tüketiniz.

13-   Satın aldığınız ürünleri ayırınız, Salatalarınızda, yemeklerinizde , tatlı ve böreklerinizde farklı bölgelere ait sızma zeytinyağlarını tüketebilirsiniz. Özellikle sızma zeytinyağını çiğ olarak tüketmelisiniz, salata, kek, börek   ve mezelerinizde  kuzey ege sızma zeytinyağlarını tercih ederken, hafif zeytinyağlı yemeklerinizde güney ege, akdeniz ve güneydoğu Anadolu bölgesi yağlarını tüketebilirsiniz. Kızartmalarınızda ise rahatlıkla sızma zeytinyağı kullanabilirsiniz.

14-   Sızma zeytinyağı çok taze meyve kokuları çağrıştırmalıdır, bilinenin aksine saf sızma zeytinyağı  ile yapılan yemekler ağır olmaz , kokmaz. Bayat, posalı  ve tağşiş yapılmış yağlar ağır kokar.

15-   Yemeklerinizi pişirmeye başlarken bir kaşık zeytinyağı ile başlayınız, pişen yemeği ocaktan aldıktan sonra ılımaya bırakınız, yemek ılıdıktan sonra kalan miktar sızma zeytinyağını dökünüz. Özellikle yaprak sarmalar ve dolmalarda bu yöntemi tercih ettiğinizde yemeklerinizin  çok daha lezzetli olduğunu göreceksiniz.

16-          Markası ve etiketi olan ürünler tarım ve köy işleri bakanlığının gıda kontrol laboratuvarlarında        düzenli olarak kontrol edilmekte ve analizleri yapılmaktadır. Ürün bozuk çıktığınızda karşınızda  muhatap bulabilirsiniz

 

17-   Ancak yol kenarlarında , Pazar yerlerinde satılan , yada köyde yaşayan akrabalarınızın tanıdıkları vasıtası ile gelen pet şişelerde ki zeytinyağlarından uzak durmanızda sağlığınız açısından fayda bulunmaktadır. Bu yağların denetimleri yapılamadığı gibi hijyen olmayan ambalajlara konulmuş içerisinde kime ait olduğu ve ne olduğu belli olmayan ürünlerle karşılaşmanız kaçınılmaz olacak ve şikayet edecek , derdinizi anlatacak muhatap bulamayacaksınız.

 

                                                                                             Serdar Öçten ÜNSAL