2015/2016 ZEYT襤N VE ZEYT襤NYAI SEZONU
2015 / 2016 ZEYT襤N VE ZEYT襤NYAI SEZONUNDA NELER YAANACAK

01.12.2015 22:07:42



 

    Zeytin hasat sezonu yaklat覺kça ülkemizde zeytin yetitiricilii yap覺lan bölgelerde hasat enlikleri, festivaller, toplant覺lar yap覺lmaya balan覺r. Sezona girmeden yetkili kurumlar sezona ait zeytin ve zeytinya覺 rekoltesini aç覺klarlar buna bal覺 olarakta ülkenin büyük al覺c覺lar fiyat belirler. 

    Fiyat neye göre belirlenir ?

    Üretici sezon ba覺ndan hasada kadar olan harcamalar覺n覺 (mazot,gübre,sulama,ilaçlama,hasat) her zaman tuttuu çiftçi defterine yazar, sezon sonunda rekoltesini ç覺kar覺r ve maliyetlerini dütükten sonra kâr覺n覺 koyar ve ürününü satar, doal olanda bu deil midir ? Tabi bunlar bizim ülkemizde olan deil, istenilen ancak hiç bir zaman baar覺lamayan bir durumdur. 

    Çiftçi kay覺t alt覺na girmekten korkar, yetkili kurumlar ülkede meyve veren yada vermeyen aaç say覺s覺n覺 bilmez, rekolteler hiç bir zaman tutmaz, herkes alar. Mutlu olan kimseyi bulamazs覺n覺z. Yetkili kurumlar aç覺klanan rekoltenin eksik ç覺kmas覺n覺 hiç bir zaman da revize etmezler, etrafta kar覺t覺r覺lacak ikame ürün (pirina ya覺, kanola ya覺, ayçiçek ya覺, rafine yalar, kaçak yalar )  bol olduundan nas覺l olsa rekolte ka覺t üzerinde tutar. Ka覺t üzerinde tutturulan rekolte asl覺nda tüketicinin boaz覺na geçirilen TA襤 muammas覺n覺n çözülmesine de f覺rsat vermez.

    2015 - 2016 sezonunda yetkililerce aç覺klanan rekolte miktar覺 143.000 ton zeytinya覺 (asl覺nda umulan miktar) Gerçekleecek miktar 95.000 - 100.000 ton civar覺nda , bekleyeceiz ve hep beraber göreceiz revize edilecek mi? 

    襤in baka bir yönüde rekoltenin fazla aç覺klanarak üretici üzerinde fiyat bask覺s覺 oluturularak fiyatlar覺n dümesini salamak. Al覺c覺lar bu y覺l Güneydou'dan geri gelmiyorlar Egede zeytin ve zeytinya覺 yok.  Güneydou'da zeytin ve zeytinya覺 bolluu yaan覺yor , herkesin akl覺 orada , nas覺l ucuz al覺r覺z da kâr ederiz diyorlar. Market raflar覺n覺n bilindik markalar覺n覺n al覺c覺 simalar覺 her hafta Adana, Gaziantep,Nizip, Antakya aras覺nda ( zeytinaac覺n覺n anavatan覺nda) mekik dokuyorlar.

    Üreticide inatç覺 ucuz ürün vermek niyetinde deiller. Fiyatlar yukar覺 yönlü oluuyor, televizyonlarda stk'lar ad覺na sektörü savunacak olan konuanlar asl覺nda bal覺 olduklar覺 irketlerin sözcülüünü yap覺yorlar. Bask覺 oluturularak ticaret yap覺lmas覺na göz yuman kooperatiflerde ç覺t yok. Geçtiimiz y覺llarda üretici dostu olan kooperetiflerin depolar覺nda kaçak Suriye zeytinya覺 olmas覺n覺 yads覺mamak gerek. Bahane de haz覺r, bizim deil rafinasyon için burada.

    Art覺k hiç bir ey eskisi gibi olmayacak, medya ve sosyal alar ile hangi bölgede ne kadar ürün var, kaç paraya sat覺l覺yor herkesin haberi oluyor. 

    Bu y覺l gözlemlerime göre Ege ve Marmara bölgesinde iklim etkisi ile sofral覺k zeytin olmay覺覺ndan dier bölgelerde yal覺k olarak ayr覺lan zeytinlerinde sofral覺k olarak deerlendirilmesine yol açt覺. Sofral覺k olarak ayr覺lan zeytinlerden arta kalan 0 numara gözde biriken elek altlar覺da rekolteyi kar覺layamayacak. Örnek vermek gerekirse Mersin / Mut ilçesinde rekolte 15.000 ton civar覺 aç覺klan覺rken gerçekleecek rakam 5.000 ton seviyelerinde olacak, bu örnei çoalt覺rsan覺z ülkenin rekoltesini az çok tahmin edebilirsiniz.

    Sosyal alarda dün ilgimi çeken bir yorum vard覺 aynen aktar覺yorum; bir bayan okuyucu Mehur STK'm覺z覺n üyelerinin televizyon program覺n覺 seyretmi , orada zeytinya覺 fiyat覺n覺n 13.00 TL olmas覺 gerektiini savunan arkada覺m覺z覺n ayn覺 zamanda zeytinin kg fiyat覺n覺n 2.50 - 3.00 tl aral覺覺nda olduunu aç覺klamas覺n覺 yad覺rgam覺 ve görüntünün alt覺na 5 kg zeytinden 1 kg zeytinya覺 elde edildiini varsayarsak diyor maliyet 15.00 tl yi buluyor bu maliyetteki bir ürünün 13.00 tl dümesini beklemek nas覺l oluyor diye sormu. Bende yaz覺n覺n alt覺na zaten siz çözmüsünüz denklemi diye yazd覺m.

        Aç覺klamalar覺 yaparken daha dikkatli olmal覺y覺z , kar覺m覺zda art覺k eski üretici ve tüketici yok. Bilinçli bir toplum olma yönünde ilerliyoruz.Hep birlikte yeni sezunun üreticiye ve tüketiciye hay覺rl覺 olmas覺n覺 diliyorum.

Serdar Öçten ÜNSAL